Overregulering maakt zorg duurder en slechter.

 Er is gekozen voor gereguleerde marktwerking in de zorg. Wat en hoe ga je dan reguleren? Wat regelt de markt? Politici reageren op incidenten, waarna de overheid extra regels verzint. De kosten-baten-verhouding van dit geregel is vaak niet bekend of negatief. Ondertussen verslechtert de steeds duurdere zorg. Nu de vergrijzing toeneemt en de middelen afnemen is dit helemaal niet langer verantwoord.

 Voorbeelden van dure ineffectieve regulering.

 In de curatieve zorg is een paar jaar geleden de DBC-systematiek (Diagnose-Behandel-Combinatie) ingevoerd. Dit kostte veel administratie tijd en it-investering. Resultaten: patiënten worden in protocollen geduwd, ze begrijpen de rekeningen niet, slimme dokters plakken nog even een extra DBC op een patiënt want dat bepaalt de inkomsten die uit de patiënt komen, dokters verliezen plezier in hun werk en zijn teveel tijd (25%) met administratie bezig. Inmiddels moet het hele DBC bouwwerk worden herzien en versimpeld, want het blijkt veel te complex. De enigen die profiteren zijn de it-bedrijven. Het EPD-project is een apart it- en privacy- risico, waarvan de kosten-baten-verhouding zeer negatief is vergeleken met alternatieven in de markt als Google-Health.

 In de preventieve zorg was de lobby voor de HPV-vaccinatie (maagdenprik) zo effectief, dat de gezondheidsraad de minister adviseerde om alle twaalf-jarige meisjes te gaan vaccineren. Terwijl onderzoek dat de slechte kosten-baten-verhouding van dit beleid aantoont, terzijde wordt gelegd. Om één sterfgeval minder aan baarmoederhalskanker te bewerkstelligen moeten er bijna 200.000 meisjes gevaccineerd worden. Dit komt mede doordat het bekende uitstrijkje er ook moet blijven vanwege het feit dat het HPV-vaccin niet tegen alle virusvarianten werkt. De extra ‘winst’ door het vaccin wordt dan zeer gering. (Medisch Contact 21 november 2008 pag 1948). Als men zou kiezen voor meer voorlichting over hygiene bij jongens en mannen (eikels wassen, condoomgebruik) dan is het voordeel van deze vaccinatie wel heel dubieus. Als één vaccinatie met alle kosten van organisatie en vaccin 25 euro kost, dan kiest onze overheid er dus voor om 500.000 euro gemeenschapsgeld te investeren om één sterfgeval te voorkomen. Het risico op bijwerkingen is er dan ook nog en bij vroegtijdige diagnose is vaak nog behandeling mogelijk. Waarom meisjes niet na voorlichting de keuze laten om op eigen kosten te kiezen voor vaccinatie of meer zorg voor hygiene en om de vijf jaar een uitstrijkje? Op de zorg voor ouderen wordt ondertussen bezuinigd, maar daarover gaat de gezondheidsraad dan kennelijk bij deze middelen toedeling weer niet.

 In de verzorgingssector gaat het CIZ (Centrum Indicatie Zorg) de komende 3 jaar alle zorgbehoeftigen in 1100 zorginstellingen voorzien van een indicatie voor het juiste Zorg-Zwaarte-Pakket. In de verpleging en verzorging zijn er 10 soorten pakketten (13 bij de psychiatrische verpleging en 29 in de gehandicaptenzorg), waarop dan de vergoeding voor het verpleeghuis per patiënt wordt gebaseerd. In bijvoorbeeld pakket 8 gaat de dagvergoeding omlaag van 154 + 101 = 255 euro naar 194 euro. In deze sector zal de indicatie voortdurend herzien moeten worden. Veel verpleeghuispatiënten zijn immers sterk aan verandering van zorgbehoefte onderhevig. Steeds weer moet het CIZ dan vaststellen welk ZZP en dus welke zorg het personeel mag leveren. Pijnlijk voor het personeel dat zelf ook ervaring en inzicht heeft over wat hun patiënten nodig hebben. Kostbare bureaucratie, leidend tot frustatie en demotivatie bij zorgverleners, terwijl de verpleegden er in aantal zorg-uren op achteruit gaan. Dan heb ik het nog niet over de (grote?) kans dat het CIZ dit allemaal niet op tijd en goed kan uitvoeren en wat daarvan dan weer de gevolgen zijn voor de patiënten/cliënten en hun zorgverleners.

 Rode draden in het beleid.
Er is teveel antrouwen richting zorgverleners. Zij mogen niet meer zelf bepalen met hun patiënt wat deze nodig heeft. ZZP en DBC en richtlijnen bepalen wat er kan en mag.
Gigantisch administratieve operaties worden opgetuigd. Dit zou nooit kunnen als die dekselse, steevast overschatte, computers er niet waren en men gedwongen was tot datgene wat ik mis: nuchter pragmatisch en simpel uitvoerbaar beleid met maximaal gebruik van kennis en verantwoordelijkheid aan de basis.
Ambivalentie inzake marktwerking veroorzaakt veel ballast. Bij beschikbaarheid van resultaatgegevens en keuze-mogelijkheden zou de cliënt zijn zorgverlener en zorg kunnen kiezen. Dat is de bedoeling volgens de overheid. Waarom dan niet eerst afwachten hoe de markt zich aldus ontwikkelt?
Hebben we zo’n soort overregulering al niet eens eerder meegemaakt? Ook met kostenverhoging, schaalvergroting en verslechtering als resultaat. Inderdaad dat was in het onderwijs. Toen moest het eerst heel erg worden voor de politiek tot bezinning kwam. Wacht ons dat in de zorg ook?